Thương mại - Công nghiệp

Xuất khẩu thủy sản của Việt Nam sang khu vực vực Âu -Mỹ trong 9 tháng đầu năm 2021

23/11/2021

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan Việt Nam tính đến hết quý III⁄2021, xuất khẩu thủy sản của cả nước ước đạt hơn nghìn tấn tương đương 6,19 tỷ USD, tăng 2,7 % so với cùng kỳ năm 2020. Trong đó, xuất khẩu sang thị trường châu Âu – châu Mỹ đạt gần 2,02 tỷ USD tăng trưởng 14,5 % so với cùng kỳ năm ngoái.

Theo thống kê của Hiệp hội chế biến và và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) dưới đây, xuất khẩu hầu hết các mặt hàng lớn như tôm, cá tra, cá ngừ, mực, bạch tuộc... đều giảm khá mạnh trong tháng 9/2021 so với cùng kỳ, tuy nhiên khi cộng gộp tháng thì ngoại trừ mặt hàng cá, cua ghẹ các loại giảm còn lại XK các mặt hàng thủy khác sau quý III/2021 có tăng trưởng dương. Tính chung 9 tháng đầu năm 2021, xuất khẩu tôm sang Hoa Kỳ, EU, Úc, Nga tăng mạnh so với cùng kỳ năm 2020. 

Xuất khẩu thủy sản của Việt Nam theo mặt hàng tháng 9/2021 và  9 tháng năm 2021

Đơn vị: triệu USD

Sản phẩm

Tháng 9/2021

Tăng trưởng (%)

T1-T9/2021

Tăng trưởng (%)

Tôm các loại

 305

-20,8

 2.760

2,6

Cá tra

 82

-36,5

 1.076

3,2

Cá ngừ

 51

-14,5

 521

9,1

Cá các loại khác

 58

-65,6

 1.154

-4,6

Mực và bạch tuộc

 45

-11,9

 405

2,2

Nhuyễn thể hai mảnh vỏ

 10

9,4

 97

35,7

Cua, ghẹ và Giáp xác khác

 13

-34,0

 116

-8,3

TỔNG CỘNG

 628

-23,5

 6.198

2,9

Nguồn số liệu: VASEP

Khu vực châu Âu: dẫn đầu là Nga với mức tăng trưởng 42% đạt 126,7 triệu USD. Xuất khẩu sang thị trường Anh đạt 230 triệu USD giảm 10,86%. Trong khi đó xuất khẩu thủy sản sang thị trường sang EU 27 tăng gần 5,53% so với cùng kỳ, đạt giá trị khoảng 702,7 triệu USD.

Khu vực châu Mỹ: Hoa Kỳ là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam ở khu vực này và trên thế giới với kim ngạch xuât khẩu trong 9 tháng năm 2021 đạt hơn 1,45 tỷ USD, tăng khoảng 23,8 % so với cùng kỳ năm trước và chiếm gần 23,5 % kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam ra thế giới. Trong khi đó ở các nước Mỹ la-tinh, khối CPTPP xuất khẩu tăng 6,7% đạt 267,5 triệu USD gồm Mexico tăng 63,82% đạt 63,45 triệu USD, Canada giảm 1,99% đạt 187,33 triệu USD, Peru giảm 22,56% đạt 4,63 triệu USD, Chi-lê giảm 18,7% đạt 12 triệu USD. Các nước Mỹ la-tinh khác như Colombia có mức tăng trưởng 69,77% và giá trị xuất khẩu đạt 34,5 triệu USD và Panama tăng trưởng 37% xuất khẩu đạt 3,2 triệu USD.

 Đánh giá và dự báo

Sản xuất và xuất khẩu thuỷ sản nửa cuối tháng 9/2021 đã có dấu hiệu hồi phục nhất là tại một số tỉnh trọng điểm về tôm như Cà Mau, Sóc Trăng, Bạc Liêu và các tỉnh ven biển miền Trung. Ngành thuỷ sản đang kỳ vọng từ tháng 10 sẽ khả quan hơn khi “mở cửa” ở TP. Hồ Chí Minh cùng những chính sách hỗ trợ phục hồi sản xuất.

Mặt hàng tôm

Thị trường Hoa Kỳ: Sau khi giảm trong tháng 8, XK tôm Việt Nam sang Hoa Kỳ trong tháng 9/2021 phục hồi nhẹ, tăng 8% đạt 97,6 triệu USD. Lũy kế 9 tháng đầu năm, XK tôm sang Hoa Kỳ  đạt trên 775 triệu USD, tăng 22% so với cùng kỳ.

Theo Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Hoa Kỳ  (NOAA), NK tôm của Hoa Kỳ tiếp tục tăng trong tháng 8/2021. Tháng 8 là tháng thứ 9 liên tiếp, NK tôm của Hoa Kỳ ghi nhận tăng trưởng dương. Hoa Kỳ NK 89.407 tấn tôm, trị giá 822,9 triệu USD trong tháng 8/2021, tăng 8% về khối lượng và 17% về giá trị so với 82.427 tấn, trị giá 701,6 triệu USD trong tháng 8/2020.

Thị trường EU: XK tôm Việt Nam sang EU trong tháng 9/2021 giảm 15% đạt 48,8 triệu USD. Dù vẫn giảm tuy nhiên tốc độ giảm đã thấp hơn so với tháng 8. Trong 9 tháng đầu năm, XK tôm sang thị trường này đạt gần 408 triệu USD, tăng 10% so với cùng kỳ. Ba thị trường NK chính trong khối là Đức, Hà Lan và Bỉ. Tính tới tháng 9 năm nay, XK sang Đức và Bỉ tăng lần lượt 22% và 2%, XK sang Hà Lan giảm 1%.

Nhu cầu nhập khẩu tôm của thế giới đang tăng trở lại, đặc biệt ở những thị trường lớn như Hoa Kỳ, EU có nhu cầu cao từ nay đến tháng 11 để phục vụ Noel và đón năm mới, nhất là nhu cầu nhập khẩu tôm cỡ lớn do thị trường Hoa Kỳ và EU đã nới lỏng giãn cách, mở cửa trở lại và vaccine được tiêm diện rộng. Hiệp định thương mại tự do với EU sẽ là cơ hội cho các nhà XK tôm Việt Nam sang thị trường này. Theo các doanh nghiệp xuất khẩu, đơn hàng được ký rất nhiều, chỉ lo sản xuất không đủ để đáp ứng. Như vậy, cơ hội cho Việt Nam tăng thị phần xuất khẩu tôm trong những tháng cuối năm 2021 là rất lớn. Tuy nhiên để tận dụng được cơ hội này, cần kịp thời tháo gỡ khó để ngành tôm khôi phục chế biến và xuất khẩu.

Mặt hàng cá ngừ: Trị giá XK cá ngừ sang các thị trường chính vẫn tiếp tục đồng loạt giảm so với cùng kỳ. Cụ thể, tại thị trường Hoa Kỳ, XK cá ngừ trong tháng 9 giảm 7,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Hiện Hoa Kỳ đã cho phép các chuỗi dịch vụ ăn uống mở cửa trở lại, điều này dự kiến sẽ thúc đẩy nhu cầu nhập khẩu cá ngừ của Hoa Kỳ nhất là khi thị trường này đang chuẩn bị bước vào mùa lễ hội cuối năm.

Tại thị trường EU, XK cá ngừ cũng giảm 25% trong tháng 9, cả 3 thị trường chính trong khối là Italia, Đức và Tây Ban Nha cũng đều sụt giảm. Việc chi phí vận tải đường biển tăng và giá thép tăng cao đang khiến cho nhập khẩu cá ngừ đóng hộp của Hoa Kỳ  và EU khó có thể tăng trở lại.

XK cá ngừ sang thị trường các nước CPTPP cũng giảm sâu hơn trong tháng 9, với trị giá kim ngạch trong tháng này giảm 28% so với cùng kỳ và hiện dừng ở mức gần 6 triệu USD. XK sang 4 thị trường lớn nhất trong khối là Canada, Nhật Bản, Mexico và Chile đều giảm.

VASEP cho biết, nguyên nhân chính của sự sụt giảm này là tác động từ sự bùng phát đại dịch Covid-19 tại các tỉnh phía Nam trong mấy tháng qua. Chính dịch bệnh đã khiến hoạt động chế biến và xuất khẩu của doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn.

Dự báo quý IV/2021, một số khu công nghiệp ở miền Trung, Nam Trung bộ đã bắt đầu cho doanh nghiệp hoạt động trở lại. Kết hợp với nhu cầu nhập khẩu tại các thị trường lớn như Hoa Kỳ, EU, Canada dần mở cửa trở lại … những tháng cuối năm sẽ tăng cao. Các doanh nghiệp cũng sẽ phải chuẩn bị cho các lô hàng xuất khẩu vào đầu năm sau để đón đầu các ưu đãi thuế quan theo các hiệp định.

Mặt hàng cá tra, basa: Tháng 9/2021, giá trị XK cá tra sang hầu hết các thị trường lớn đều giảm đồng loạt so với cùng kỳ năm ngoái. Một số DN XK cá tra sang Hoa Kỳ và Ai Cập cố gắng tìm mọi cách để thích ứng với dịch bệnh, an toàn sức khỏe để sản xuất nên giá trị XK cá tra sang Hoa Kỳ trong tháng 9 đạt 22,8 triệu USD, tăng 20,8%.  Hiện nay, các nhà máy chế biến cá tra thuộc nhóm DN bị tổn thương đầu tiên và mạnh nhất trong hàng thủy sản do Covid-19. Giải pháp cần kíp nhất lúc này để giúp các DN có thể trở lại hoạt động trong tình hình bình thường mới là công nhân, người lao động làm việc tại các nhà máy được tiêm đủ 2 mũi vắc-xin.

Nguồn: Vụ TT châu Âu - châu Mỹ