Thương mại - Công nghiệp

Tình hình xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và EU trong tháng 2⁄2021

26/02/2021

Một số thông tin về tình hình khu vực EU và quan hệ kinh tế - thương mại Việt Nam - EU trong tháng 2⁄2021

Sau khi tăng trưởng mạnh mẽ trong quý 3 năm 2020, kinh tế EU giảm trở lại trong quý 4 năm 2020 do đợt đại dịch thứ 3 đã khiến các nước trong khu vực phải thực hiện các biện pháp ngăn chặn mới. Theo ước tính của Văn phòng thống kê Liên minh châu Âu (Eurostat), trong quý 4 năm 2020, GDP điều chỉnh theo mùa ở EU giảm 0,4% so với quý trước và giảm 4,8% so với quý 4/2019. GDP quý 4 năm 2020 giảm sau khi phục hồi mạnh mẽ trong quý 3 năm 2020 (tăng 11,5%) và mức giảm mạnh nhất là 11,4% trong quý 2 năm 2020. Tính chung cả năm 2020, GDP của EU ước tính giảm 6,4%.

- Việc làm: Trong quý 4 năm 2020, số lượng người có việc làm tại EU tăng 0,3%  so với quý trước. Trong quý 3 năm 2020, số lượng việc làm tại EU đã tăng 0,9%. Tuy nhiên, so với cùng kỳ năm 2019, số lượng việc làm trong quý 4 năm 2020 vẫn giảm 1,7%, sau khi giảm 2,1% trong quý 3 năm 2020. Tính chung cả năm 2020, số lượng việc làm tại khu vực EU giảm 1,6%.

- Doanh thu bán lẻ: Theo Eurostat, tháng 12/2020, doanh thu thương mại bán lẻ tại EU tăng 1,4% so với tháng 11/2020 và tăng 0,5% so với tháng 12/2019. Tuy nhiên, tính chung cả năm 2020, thương mại bán lẻ trung bình ở EU giảm 0,8% so với năm 2019.

Tháng 12/2020, thương mại bán lẻ của cả 2 nhóm hàng đều tăng so với tháng 11/2020 như nhóm hàng thực phẩm, đồ uống, thuốc lá tăng 1,7%; nhóm sản phẩm phi thực phẩm cũng tăng 0,7%. Thương mại nhóm hàng phi thực phẩm tăng chủ yế do thương mại hàng dệt may, quần áo và giày dép tăng 10% so với tháng 11/2020, trong khi thương mại các mặt hàng khác trong nhóm giảm. Tuy nhiên, so với cùng kỳ năm 2019, thương mại bán lẻ các ngành hàng đều giảm, trừ nhóm hàng thực phẩm, đồ uống thuốc lá tăng 5%.

Nhìn chung, kinh tế EU cuối năm 2020 đã có những tín hiệu phục hồi nhờ chương trình phát triển các loại vắcxin ngừa Covid-19 đang được nhiều nước trong khu vực triển khai. Tuy nhiên, năm 2021 tình hình kinh tế khu vực vẫn chưa chắc chắn do dịch vẫn diễn biến khó lường, nhất là khi sự lây lan các biến thể mới của virus SARS-CoV-2 có thể làm chậm kế hoạch chấm dứt các biện pháp hạn chế và phong tỏa.

Với giả định các biện pháp kiểm soát dịch bệnh sẽ duy trì nghiêm ngặt đến hết tháng 3/2021 và dần được nới lỏng cho đến khi các nước mở cửa trở lại vào nửa cuối năm, Eurostat dự báo EU kinh tế sẽ đạt mức tăng trưởng 3,7% trong năm 2021 và 3,9% vào năm 2022. Dự báo tăng trưởng kinh tế này chưa tính đến những tác động từ kế hoạch phục hồi lớn của khối. Chương trình này sẽ đưa 750 tỷ euro vào nền kinh tế châu Âu thông qua các khoản viện trợ không hoàn lại và khoản vay, dự kiến sẽ được triển khai trong năm 2021.

Kinh tế EU dự kiến ​​sẽ phục hồi chậm trong quý đầu tiên của năm 2021 và mức độ phục hồi sẽ mạnh hơn khi các chương trình tiêm chủng được triển khai và các biện pháp ngăn chặn dần được dỡ bỏ, đặc biệt là chương trình phục hồi kinh tế của khối được triển khai đồng bộ.

Kinh tế - thương mại giữa Việt Nam và EU

Theo số liệu thống kê của Tổng cục Hải quan, tháng 1/2021 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và EU đạt 4,98 tỷ USD, tăng 2,5% so với tháng 12/2020 và tăng mạnh so với tháng 1/2020 chủ yếu do tháng 1/2020 trùng với dịp nghỉ Tết Nguyên đán.

Tháng 1/2021, xuất khẩu hàng hóa tăng trưởng khả quan so với tháng 12/2020 và tháng 1/2020 khiến thặng dư thương mại của Việt Nam với thị trường EU tăng so với tháng 12/2020 và tháng 1/2020. Cụ thể, tháng 1/2021 Việt Nam xuất siêu sang thị trường EU 2,29 tỷ USD, tăng 420 triệu USD so với tháng 12/2020 và tăng 902 triệu USD so với tháng 1/2020.

Xuất khẩu:  Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tháng 1/2021, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa sang EU đạt 3,64 tỷ USD, tăng 8,1% so với tháng 12/2020 và tăng 51,1% so với tháng 1/2020. Như vậy, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang thị trường EU tiếp tục tăng trưởng khả quan nhờ các ưu đãi của Hiệp định EVFTA.

Trong đó, xuất khẩu hàng hóa sang hầu hết các thị trường trong khối EU tháng 1/2021 đều tăng mạnh so cùng kỳ năm 2020 và so với tháng 12/2020.

Hà Lan là thị trường xuất khẩu hàng hóa lớn nhất của Việt Nam trong khối EU trong tháng 1/2021, đạt 710,65 triệu USD, giảm 3% so với tháng 12/2020, nhưng tăng 49,3% so với tháng 1/2020. Đức là thị trường xuất khẩu lớn thứ 2, đạt 659,5 triệu USD, tăng 11,4% so với tháng 12/2020 và tăng 44,9% so với tháng 1/2020. Các thị trường xuất khẩu hàng hóa lớn tiếp theo của Việt Nam trong liên minh châu Âu  gồm: Italia, Pháp, Áo...

Nhập khẩu: Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tháng 1/2021 kim ngạch nhập khẩu hàng hóa từ thị trường EU 1,3 tỷ USD, giảm 9,9% so với tháng 12/2020, nhưng tăng 32,3% so với tháng 1/2020.

So với tháng 12/2020, kim ngạch nhập khẩu hàng hóa từ phần lớn thị trường trong khối EU đều giảm, trong khi kim ngạch nhập khẩu từ thị trường Pháp, Bỉ, Tây Ban Nha, Phần Lan, Hungari.. tăng.

Đánh giá và dự báo

Nhìn chung, hoạt động thương mại giữa Việt Nam và EU tháng 1/2021 tiếp tục thuận lợi khi các doanh nghiệp đã tận dụng tốt những ưu đãi từ Hiệp định EVFTA, đặc biệt là trong hoạt động xuất khẩu. Trong thời gian tới, hoạt động thương mại giữa Việt Nam và EU sẽ tiếp tục cải thiện, mặc dù mức độ cải thiện không đột biến do tác động của dịch Covid-19.

Về xuất khẩu: Tháng 1/2021 kim ngạch xuất khẩu hàng hóa sang thị trường EU tăng so với tháng 12/2020 tăng chủ yếu do: kim ngạch xuất khẩu điện thoại các loại tăng mạnh, đạt 901,5 triệu USD, tăng 84,1%; kim ngạch xuất khẩu máy móc, thiết bị, dụng cụ phụ tùng đạt 376,7 triệu USD, tăng 35,9%; Sắt thép các loại đạt 74,1 triệu USD, tăng 107,3%; sản phẩm từ sắt thép đạt 73,6 triệu USD, tăng 56,8%. Như vậy, kim ngạch xuất khẩu tăng chủ yếu do xuất khẩu các mặt hàng công nghệ cao, cơ khí chế tạo và công nghiệp năng tăng. Trong khi kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng công nghiệp nhẹ, hàng tiêu dùng và nhiều mặt hàng nông sản vẫn khó khăn. Xuất khẩu nhóm hàng tiêu dùng và hàng nông sản chưa phục hồi chủ yếu do nhu cầu tiêu dùng tại thị trường EU vẫn thấp.

Trong thời gian tới, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang EU sẽ tăng trưởng khả quan so với năm 2020 khi các doanh nghiệp ngày càng có kinh nghiệm hơn trong việc tận dụng Hiệp định EVFTA và kim ngạch xuất khẩu các tháng đầu năm 2020 ở mức thấp. Tuy nhiên mức tăng không đột biến do xuất khẩu nhóm hàng tiêu dùng như dệt may, giày dép, vali túi xách ô dù vẫn gặp khó khăn khi nhu cầu tiêu dùng tại thị trường EU vẫn giảm mạnh so với trước đại dịch. Theo thống kê của Eurostat, tiêu dùng hàng dệt may, quần áo, giày dép của EU tháng 12/2020 mặc dù đã tăng 10% so với tháng trước đó, nhưng vẫn giảm tới 28,4% so với tháng 12/2019. Nhu cầu tiêu thụ thiết bị máy tính đã chậm lại khi liên tục tăng trong các tháng sang đại dịch để đáp ứng nhu cầu thiết bị cho làm việc và học online, giảm 9% và 6,5% so với cùng kỳ năm 2019 trong tháng 11 và 12/2020. Tiêu thụ đồ điện và đồ nội thất của EU cũng giảm.

Về nhập khẩu: Tháng 1/2021 nhập khẩu các mặt hàng cần kiểm soát như: Chế phẩm thực phẩm khác, chất thơm, mỹ phẩm và chế phẩm vệ sinh, ô tô nguyên chiếc các loại, hàng điện gia dụng và linh kiện tăng so với tháng 12/2020 và tháng 1/2020; nhập khẩu nhiều mặt hàng nguyên liệu sản xuất từ thị trường EU cũng tăng.

Trong thời gian tới, nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện từ thị trường EU sẽ tăng chậm lại do mức tăng năm 2020 cao; trong khi đó, nhập khẩu máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng nửa đầu năm 2021 vẫn ở mức thấp do nhu cầu đầu tư trong nước chưa cao. Với nhóm hàng cần kiểm soát như: Chế phẩm thực phẩm khác, chất thơm, mỹ phẩm và chế phẩm vệ sinh, nhu cầu nhập khẩu các tháng tới sẽ chậm lại so với tháng 12/2020 và tháng 1/2021 do các tháng đó chủ yếu các doanh nghiệp tăng nhập khẩu để phục vụ nhu cầu tiêu thụ dịp Tết Nguyên Đán.

Nguồn: Vụ TT châu Âu - châu Mỹ